Νόμος Κεραμέως: Ενίσχυση της ιδιωτικοποίησης και εμπορευματοποίησης της Μεταλυκειακής και Ανώτατης Εκπαίδευσης

Την Πέμπτη 23 Γενάρη, από την κυβέρνηση της ΝΔ έγινε νόμος του κράτους το νομοσχέδιο Κεραμέως για την Παιδεία, όπου μεταξύ άλλων γίνεται και επισήμως εξίσωση των πτυχίων κολεγίων και των πτυχίων των δημόσιων πανεπιστημίων, μια διάταξη που προκάλεσε πλήθος αντιδράσεων, με τους Μητσοτάκη και Κεραμέως, ωστόσο, να κωφεύουν και να προχωρούν στα σχέδιά τους και στην έμμεση καταπάτηση του Άρθρου 16 του Συντάγματος, βάσει του οποίου απαγορεύονται τα ιδιωτικά πανεπιστήμια στη χώρα και η οιαδήποτε αναγνώρισή τους.

Ο Σύλλογος ΔΕΠ του Πανεπιστημίου Αιγαίου, πριν την ψήφισή του, προχώρησε στην παρακάτω ανακοίνωση – καταγγελία για το νόμο (πλέον) Κεραμέως:

Ένα ακόμα ισχυρό χτύπημα στη δημόσια τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Ενίσχυση της ιδιωτικοποίησης και εμπορευματοποίησης της Ανώτατης Εκπαίδευσης

Ενίσχυση των ιδιωτικών επιχειρήσεων στο χώρο της μεταλυκειακής εκπαίδευσης

Αυτές τις μέρες συζητείται στη Βουλή, και αναμένεται να ψηφιστεί την ερχόμενη Πέμπτη, το νέο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Παιδείας με το οποίο προωθούνται σημαντικές αλλαγές στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Αλλαγές οι οποίες θα οδηγήσουν όχι απλά στην περαιτέρω ιδιωτικοποίηση και εμπορευματοποίηση της Ανώτατης Εκπαίδευσης, την υποβάθμιση και συρρίκνωσή του. Ποιες είναι αυτές οι αλλαγές; Ποιες θα είναι οι δραματικές επιπτώσεις που θα επιφέρουν;

1. H κυβέρνηση –συνεχίζοντας το θεσμικό πλαίσιο που ακολουθεί τις Ευρωπαϊκές Οδηγίες, και το οποίο στήθηκε ήδη από το 2010 και υλοποιήθηκε από όλες τις προηγούμενες κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ, ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ— εξισώνει τα πτυχία των ιδιωτικών κολεγίων με αυτά των δημόσιων πανεπιστημίων επιτρέποντας, χωρίς αναγνώριση από τον ΔΟΑΤΑΠ, οι απόφοιτοι των κολεγίων να έχουν το δικαίωμα να συμμετάσχουν στις εξετάσεις του Α.Σ.Ε.Π. για διορισμό στην δημόσια εκπαίδευση. Θεσμοθετείται η βάση του 10 για τα πανεπιστήμια, ενώ συνδέει τη χρηματοδότηση των πανεπιστημίων με την αξιολόγηση και την εφαρμογή δεικτών. Επιπλέον, προβλέπει την περαιτέρω αυτονόμηση των ΕΛΚΕ, και τη δημιουργία ξενόγλωσσων προγραμμάτων με δίδακτρα μόνο με πιστοποίηση από την νέα ΑΔΙΠ.

2. Το νομοσχέδιο κατατέθηκε ως συνέχεια και σε απόλυτη ταύτιση με τον συρρικνωμένο Κρατικό Προϋπολογισμό του 2020, ο οποίος διατηρεί την ακραία υποχρηματοδότηση της Δημόσιας Παιδείας, ενώ καθιστά ξεκάθαρη τη στόχευση για τιμωρητικού τύπου αξιολόγηση των Α.Ε.Ι..

3. Ιδρύεται νέα «ανεξάρτητη» Εθνική Αρχή Διασφάλισης και Πιστοποίησης της Ποιότητας για την Ανώτατη Εκπαίδευση (ΕΘΑΑΕ), με ενισχυμένες αρμοδιότητες, που αντικαθιστά την Αρχή Διασφάλισης και Πιστοποίησης της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΑΔΙΠ), και η οποία, όπως γράφεται ξεκάθαρα στην Εισηγητική Έκθεση, θα ελέγχει για το αν «τα ελληνικά Α.Ε.Ι. όχι μόνο ανταποκρίνονται στα κριτήρια ποιότητας που διαμορφώνονται σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο, αλλά και ότι βελτιώνουν συνεχώς την ποιότητα, την αποτελεσματικότητα και την απόδοσή τους». Αναφέρεται στο άρθρο 16 –για πρώτη φορά στην ιστορία της ελληνικής Ανώτατης Εκπαίδευσης—ότι «το 20% της τακτικής επιχορήγησης στα Α.Ε.Ι. εντός των ορίων του προϋπολογισμού του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων, κατανέμεται με βάση ενδεικτικούς δείκτες ποιότητας και επιτευγμάτων, στους οποίους επιλέγει να αξιολογηθεί κάθε Α.Ε.Ι.»!

Η έννοια της «ποιότητας» είναι ευάλωτη στην εργαλειοποίηση. Ενδεικτικά, η κυβέρνηση θεωρεί ως «ποιότητα», κριτήρια όπως «η αξιολόγηση των παρεχόμενων εκπαιδευτικών υπηρεσιών από τους φοιτητές και η πορεία επαγγελματικής απορρόφησης των αποφοίτων», ή «ο αριθμός ανά καθηγητή απλών συμμετοχών σε διεθνή ανταγωνιστικά προγράμματα έρευνας της Ευρωπαϊκής Ένωσης», δηλαδή στοιχεία που προωθούν την αγοραιοποίηση των ΑΕΙ και την καλλιέργεια ενός άκρατου ανταγωνισμού στα ελληνικά ΑΕΙ, βασιζόμενη μάλιστα σε δείκτες για τους οποίους δεν είναι καν υπεύθυνα τα ίδια τα ιδρύματα (π.χ. οι ικανοποιητικές εκπαιδευτικές υπηρεσίες είναι κάτι για το οποίο, στην υποχρηματοδοτούμενη και γραφειοκρατικά διοικούμενη ανώτατη εκπαίδευση, δεν είναι κάτι που εξαρτάται από τα μεμονωμένα ιδρύματα, ενώ και η πορεία επαγγελματικής απορρόφησης των αποφοίτων των ΑΕΙ δεν είναι κάτι που μπορούν να ελέγξουν τα δεύτερα).

4. Είναι, επίσης, ηλίου φαεινότερον ότι όταν γίνεται αναφορά σε «αριθμό των αλλοδαπών φοιτητών σε αναλογία με το συνολικό αριθμό εγγεγραμμένων φοιτητών» αυτό που προωθείται είναι η ακόμη μεγαλύτερη στροφή και εξάρτηση των ιδρυμάτων από την ιδιωτική χρηματοδότηση (πράγμα που ήδη γίνεται και σήμερα, αλλά σε μικρό συγκριτικά βαθμό).

Ο Σύλλογος ΔΕΠ του Πανεπιστημίου Αιγαίου, που έχει αγωνιστεί από τη στιγμή της ίδρυσής του ενάντια σε νεοφιλελεύθερες πρακτικές, απορρίπτει στο σύνολό του το νομοσχέδιο της κυβέρνησης και στέκεται στο πλάι των φοιτητών/τριών και των εκπαιδευτικών που κινητοποιούνται πανελλαδικά, με όραμα μια παιδεία ποιοτική και δημόσια. Ο Σύλλογός μας θα αναλάβει πρωτοβουλίες στην κατεύθυνση συντονισμού και κοινής πορείας με άλλους συλλόγους ΔΕΠ, φοιτητών και εκπαιδευτικών ενάντια σ’ αυτήν την καταστροφική πολιτική για την δημόσια τριτοβάθμια.