«Kodokushi»: Ο λόγος που οι ιάπωνες συνταξιούχοι παρανομούν και θέλουν να μπουν φυλακή

Για ποιο λόγο οι ιάπωνες συνταξιούχοι επιδιώκουν να καταλήξουν στη φυλακή; Τι γίνεται στην Ιαπωνία, την 4η ισχυρότερη οικονομία του πλανήτη, όπου κυριαρχεί ο καπιταλισμός, με τους συνταξιούχους;

Η απάντηση απλή: η κατάργηση των κοινωνικών επιδομάτων, οι χαμηλές συντάξεις, σε συνδυασμό με το υψηλό κόστος ζωής, αλλά και ο απομονωτισμός των πολιτών που έχει γίνει μάστιγα στη χώρα, οδηγεί τους ηλικιωμένους στη φτώχεια αλλά και στο γεγονός πως μόνοι και αβοήθητοι. Το φαινόμενο αυτό της απομόνωσης των ηλικιωμένων και της απόγνωσης που τους οδηγεί σε μαρασμό και σε θάνατο, χωρίς να τους αντιλαμβάνεται κανείς, έχει ονομαστεί «Kodokushi» που σημαίνει «ο θάνατος της μοναξιάς».

Μοναδική λύση για τους ιάπωνες συνταξιούχους φαντάζει η ασφάλεια ενός κελιού και η σίγουρη παροχή ενός πιάτου ζεστού φαγητού. Έτσι, παραβατούν, ώστε να πάνε φυλακή για να γλιτώσουν και να επιζήσουν, για να οδηγηθούν σε ένα «ασφαλές περιβάλλον», όπου θα εξασφαλίσουν τη διαβίωσή τους, ένα πιάτο φαΐ, μια στέγη και πάνω απ’ όλα συντροφιά. Επειδή το «Kodokushi» έχει πάρει τη μορφή επιδημίας, όλο και μεγαλώνουν τα ποσοστά των ιαπώνων συνταξιούχων, ανδρών και γυναικών άνω των 65 ετών, που προβαίνουν σε παραβατικές πράξεις.

Επίσης, το βρετανικό BBC παρουσίασε σε ένα σχετικό ρεπορτάζ την περίπτωση του 69χρονου Toshio Takata που ομολογεί πως αποφάσισε να παρανομήσει γιατί ήταν φτωχός και ήθελε απλά να βρει ένα χώρο όπου μπορούσε να ζει δίχως να πληρώνει ενοίκιο. Δεν είχε άλλη επιλογή από το να επιλέξει να καταλήξει στη φυλακή. «Όταν έφτασα στη ηλικία συνταξιοδότησης, συνειδητοποίησα πως τα χρήματα που λάμβανα δεν ήταν αρκετά για να ζήσω. Κάποια στιγμή μου ήρθε η ιδέα πως θα μπορούσα να επιβιώσω μόνο πίσω από τα σίδερα της φυλακής. Τότε πήρα ένα ποδήλατο, πήγα στο αστυνομικό τμήμα και τους είπα “παιδιά το έκλεψα”!»

Το σχέδιο του λειτούργησε και ο Toshio Takata φυλακίστηκε. Η ποινή όμως δεν ήταν μεγάλη καθώς το αδίκημα δεν ήταν σοβαρό. Έτσι αποφάσισε να διαπράξει κάτι σοβαρότερο. Πήρε ένα μαχαίρι και άρχισε να απειλεί γυναίκες με την ελπίδα πως κάποια θα καλέσει την αστυνομία. Και η επιθυμία του εκπληρώθηκε. Ο Toshio πέρασε οκτώ χρόνια στην φυλακή έχοντας τη δυνατότητα να αποταμιεύσει κάποια από τα χρήματα τη σύνταξη του για να περάσει τα βαθιά γεράματα του. Όταν θα ήταν ξανά έξω.

Πλέον, στους πέντε παραβάτες του νόμου στην Ιαπωνία είναι άνω των 65 ετών, ενώ το 1997 μόνο ένα στα είκοσι αδικήματα διαπράττονταν από ηλικιωμένους. Οι αριθμοί αντανακλούν τις αλλαγές που έχουν συντελεστεί στην οικονομία της χώρας τις τελευταίες δεκαετίες και το ψυχικό στάτους των γηραιών Γιαπωνέζων που δεν θέλουν να «γίνουν βάρος» στα παιδιά τους – όπως ομολογούν από τη στιγμή που το ιαπωνικό κράτος δεν φροντίζει να τους παράσχει μια αξιοπρεπή σύνταξη που θα τους επιτρέψει να έχουν αυτάρκεια και αυτονομία.