Τελευταία η Ελλάδα στις δαπάνες για τους φοιτητές

Στην τελευταία θέση κατατάσσει ο ΟΟΣΑ την Ελλάδα στις δαπάνες για το σύστημα της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Σύμφωνα με στοιχεία του Οργανισμού, μόλις 2.238 ευρώ δαπανώνται από τα πανεπιστήμια για τον Έλληνα φοιτητή, ενώ μαζί με τις δαπάνες για την έρευνα το ποσό αυξάνεται φτάνοντας τις 3.524 ευρώ.

Αμέσως μετά έρχεται η Τσεχία με 5.477, εμφανώς αυξημένα σε σχέση με την Ελλάδα, ενώ, συμπεριλαμβανομένης και της έρευνας, το ποσό ανεβαίνει στις 9.372. Ακολουθεί το Μεξικό, η Ουγγαρία και η Ιταλία. Στον αντίποδα, τις υψηλότερες θέσεις τις καταλαμβάνουν το Λουξεμβούργο με 36.062 ευρώ και η Αμερική με 23.078 ευρώ.

Οπως επισημαίνει σχετικό δημοσίευμα του «Forbes», στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται δαπάνες διδασκαλίας, διοίκησης και βοηθητικών υπηρεσιών, όπως φοιτητικές εστίες και χώροι εστίασης. Σύμφωνα με χθεσινές δηλώσεις του υπουργού Κώστα Γαβρόγλου στη Βουλή, οι δαπάνες για τη φοιτητική μέριμνα απορροφούν τουλάχιστον 200 εκατ. ευρώ. Κι όμως, το κομμάτι αυτό στην Ελλάδα αντιμετωπίζει σοβαρότατα προβλήματα, καθώς αυτά τα χρήματα όπως φαίνεται δεν επαρκούν. Κάθε χρόνο οι φοιτητές διαμαρτύρονται για ελλείψεις και κακές υποδομές, ενώ υπάρχουν και περιπτώσεις που έχουν μείνει χωρίς θέρμανση και ζεστό νερό μέσα στο χειμώνα.

Ο κ. Γαβρόγλου χθες επανέλαβε ότι μέσα στο 2018 αυξήθηκε κατά 45% η χρηματοδότηση των ΑΕΙ, ενώ σχετικά με τη φοιτητική μέριμνα διανεμήθηκαν 47 εκατ. ευρώ ως επίδομα φοιτητικού ενοικίου. Οι διεθνείς δείκτες πάντως δείχνουν πως η Ελλάδα έχει να διανύσει πολύ δρόμο ακόμα όσον αφορά τις δαπάνες για τους φοιτητές, όχι για να φτάσει τις χώρες που βρίσκονται στις πρώτες θέσεις, αλλά για να ξεφύγει από την τελευταία. Αξίζει βέβαια να σημειώσουμε ότι οι δείκτες του ΟΟΣΑ αφορούν το έτος 2015, όμως και πάλι οι μέχρι τώρα κινήσεις του υπουργείου Παιδείας δεν αυξάνουν σημαντικά τα ποσοστά. Ενδεικτικά, η διαφορά της από την Τσεχία, που είναι προτελευταία στη λίστα, είναι 3.239 ευρώ επιπλέον, που δαπανά η δεύτερη ανά φοιτητή.

Οι γονείς

Στον αντίποδα, η ιδιωτική δαπάνη για την εκπαίδευση συνεχώς αυξάνεται. Πρόσφατη μελέτη της ΚΑΝΕΠ-ΓΣΕΕ ήταν αποκαλυπτική για τα ποσά που δαπανούν οι γονείς για παροχές και υπηρεσίες εκπαίδευσης. Σχετικά με την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, οι γονείς δαπάνησαν εντός του 2015 554.681.971 ευρώ σε οικονομικές μεταβιβάσεις για σπουδές σε άλλα νοικοκυριά στο εσωτερικό. Το υψηλό ποσοστό δικαιολογείται από τις τεράστιες ελλείψεις υποδομών για στέγαση φοιτητών που υπάρχουν σε όλη τη χώρα.

Για το σύνολο της εκπαίδευσης οι δαπάνες στη χώρα αγγίζουν τα 8,8 δισ. ευρώ για το 2015. Το 62,8%, δηλαδή 5,5 δισ. ευρώ, αγγίζουν οι δημόσιες δαπάνες, ενώ το 37,2%, δηλαδή 3,3 δισ. ευρώ, είναι οι ιδιωτικές δαπάνες. Τα δίδακτρα σε ιδιωτική εκπαίδευση αποτελούν το μεγαλύτερο ποσό που διαθέτουν οι Ελληνες, φτάνοντας για το 2015 τα 792.331.939 εκατ. ευρώ, ενώ ακολουθούν οι ξένες γλώσσες με 621.164.425 ευρώ και στην τρίτη θέση οι οικονομικές μεταβιβάσεις για σπουδές στο εσωτερικό με 554.681.971 ευρώ. Εντύπωση πάντως προκαλεί ότι οι οικονομικές μεταβιβάσεις στο εξωτερικό κοστίζουν βάσει των στοιχείων της ΕΛ.ΣΤΑΤ. λιγότερο από 155.787.244 ευρώ.

Όπως είναι φυσικό, το μεγαλύτερο ποσοστό ιδιωτικής δαπάνης αφορά τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, χωρίς βέβαια να σταματούν τα «εκπαιδευτικά οικονομικά βάρη» στη μετάβαση για την Τριτοβάθμια, απλώς περιορίζονται στη στέγαση και τη σίτιση που αδυνατεί να καλύψει το κράτος.

Άλλωστε, η κρίση έχει οδηγήσει πολλούς στο να αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στα έξοδα των σπουδών. Ενδεικτικά, το 2013 τα ποσά των οικονομικών μεταβιβάσεων στο εσωτερικό άγγιζαν τα 815.179.037 ευρώ και μέσα σε τρία χρόνια (2015) αυξήθηκαν κατά 260 εκατ. ευρώ.